Kup domenę

AI LAB – ARKUSZ 13.1

Architektury: sześć grafów

Każdy typ neuronu rysujemy inną konwencją. Koła dla MLP, klocki H×W×C dla CNN, rozwinięcie w czasie dla RNN, stos ×N dla transformera. Materiał poglądowy – rysunki według konwencji, nie usługa ani hosting modeli. Przedmiotem sprzedaży jest wyłącznie domena dajwers.pl.

Od FIG. 01 ↓ ← start labu

Dalej w labie: Atencja 13.2 → · Reasoning 13.3 → · Warianty 13.4 →

PRZYKŁADY FORMATU KARTY (dane ilustracyjne, nie karty producentów)

Pięć przykładowych układów (format ilustracyjny)

PRZYKŁAD FORMATU (dane ilustracyjne). Parametry deklarowane, nie pomiar harnessu. Filtruj według TAG-ów.

Pokazano 5 z 5 kart.

PRZYKŁAD FORMATU (dane ilustracyjne) • REV 2026-09-10

DeepSeek V4.1 Flash

MoE 552B • 8B/16B act. • CED 20+20 • 1M

arch:moeattn:csa2ctx:1Mquant:fp4-kvlic:open-mit

Asymetryczny układ koder-dekoder (20 warstw kodera + 20 warstw dekodera): koder czyta wejście raz do pamięci podręcznej, dekoder wykonuje cross-attention na każdym kroku – tańszy prefill dla agentów. FP4 KV 890 B na token globalnie (deklaracja producenta, ilustr., bez L/dc). Parametry deklarowane, nie pomiar harnessu. karta producenta →

PRZYKŁAD FORMATU (dane ilustracyjne) • REV 2026-08-01

Qwen3.8 Max

MoE 2.4T/95B • hosted 1M / open 262K

arch:moeattn:gqa-klasactx:1M-hostedreas:hybridlic:open-custom

Ilustracyjny układ MoE do długiego kontekstu; baza 2.4T-A95B, obsługa obrazu i narzędzi (ilustr.). Licencja własna Qwen-max (limity MAU/MaaS). Parametry deklarowane, nie pomiar harnessu. Qwen3.5 to poprzednia generacja – nie używać jako odniesienia.

PRZYKŁAD FORMATU (dane ilustracyjne) • REV 2026-08-18

GLM-5.3 / Flash

MoE • Flash 320B/18B • 1M

arch:moeattn:dsactx:1Mreas:hybridlic:open-weight

Ilustracyjna rzadka atencja w służbie długiego kontekstu. Poprzednik GLM-5 (745B/44B, 200K) jako tło historyczne. Wersja 5.3: licencja własna; Flash (REV 2026-08-26, MIT): 320B/18B multimodalny. Parametry deklarowane, nie pomiar harnessu. Stan: sierpień 2026.

PRZYKŁAD FORMATU (dane ilustracyjne) • REV 2026-09-21

MiMo-V2.6-Pro

MoE 1.02T/42B • 70L (60 SWA+10 GA) • 384 exp/8 • ViT 681M • 1M

arch:moeattn:swa-gactx:1Mlic:open-mit

Xiaomi, lic. MIT, HF XiaomiMiMo/MiMo-V2.6-Pro-RL. Indeks AA 46 (przykład formatu indeksu, nie ranking). Parametry deklarowane, nie pomiar harnessu.

PRZYKŁAD FORMATU (dane ilustracyjne) • REV 2026-08-26

Qwen3.8-Flash-Next

MoE 125B/6B • 512 exp (10+1) • 51B n-gram • 262K→1M

arch:moeattn:qsa-gdnctx:262K→1Mlic:open-custom

Zapowiedź architektury Qwen4 (HF Qwen/Qwen3.8-Flash-Next, praca arXiv 2608.30320). Hybryda GDN+QSA 3:1 (mikroblokowy indekser, koszt indeksowania spada z długością), rezyduum bramkowane na 4 gałęzie, n-gram 51B poza akceleratorem, optymalizator Muon. Trening: ok. 1/9 kosztu Qwen3.7-Plus. Licencja Qwen Community 1.0. Parametry deklarowane, nie pomiar harnessu. GDN (bramkowany DeltaNet, ang. Gated DeltaNet) ściska historię do stanu o stałym rozmiarze kosztem liniowym, więc trzy warstwy niosą treść tanio, a czwarta (QSA) dokładnie wyławia pojedyncze tokeny. Budżet QSA: do 512 bloków (2048 tokenów). Pojęcia zbiera słowniczek GDN i QSA w arkuszu 13.2 →.

FIG. 01 – NEURON PROGOWY

Perceptron dzieli dane jedną linią

Perceptron: wejścia, wagi, suma, aktywacja x1x2x3bias 1 w1w2w3b Σσy z = Σ w·x + bstep / sigm.
Wartości wag podpisujemy liczbami przy liniach. Nie pokazujemy ich grubością linii, bo oko źle odczytuje takie różnice.

y = σ(Σᵢ wᵢxᵢ + b)

Wejściewektor cech, brak kolejności
Pojemnośćseparacja liniowa; XOR niemożliwy
Użyj gdytylko do nauki podstaw

Pułapka: jeden perceptron nie rozwiąże XOR. Dołóż warstwę ukrytą albo przyznaj, że problem nie jest liniowy.

FIG. 02 – SIECI GĘSTE

MLP rysujemy kołami w kolumnach

MLP 3-4-2-1: kolumny neuronów z połączeniami schematycznymi wej. 3ukr. 4 · ReLUukr. 2 · ReLUwyj. 1
Ten rysunek pokazuje 10 z 22 połączeń (resztę pomijamy dla czytelności). Ogólna zasada: powyżej 10 neuronów w warstwie rysujemy 8 kół z licznikiem, a powyżej 50 krawędzi nie rysujemy pełnej siatki, bo zlewa się w czarny prostokąt.

h = ReLU(Wx + b) – koszt warstwy O(n·m), n = dim. wej., m = dim. wyj.

Wejścietabele, embeddingi
ParametryzacjaLoRA na W (W += BA)
AktywacjaReLU / GELU / SiLU; wyjście: softmax / sigmoid / liniowe
Użyj gdybaseline, tablice, głowa klasyfikatora na BERT

Pułapka: MLP na piksele bez konwolucji uczy się pozycji, nie kształtów. Przestaw obraz o 3 px, a skuteczność spada.

FIG. 03 – KONWOLUCJA

CNN rysujemy blokami, nie kołami

CNN: obraz przez konwolucję i pooling do warstwy gęstej 28×28×126×26×8 · k3×3 s1 p013×13×8 · p2×2 s2logit
Szerokość bloku pokazuje rozdzielczość, a głębokość liczbę kanałów. Jądro (kernel) i krok (stride) są podpisane na rysunku, bo bez nich wymiary nic nie mówią.

y[i,j] = Σₘₙ w[m,n]·x[i−m, j−n] – wagi dzielone (pominięto sumę po kanałach C i wyraz wolny (bias); biblioteki liczą kroskorelację)

Wejścieobraz, spektrogram, sygnał 1D
Konwencjaklocki + wymiary H×W×C + k/s/p
Użyj gdylokalność ma znaczenie: krawędzie, tekstury

Pułapka: plain-CNN powyżej ~20–50 warstw bez shortcutów zwykle trudno się uczy (degradacja/zanik gradientu); shortcuty (ResNet) + BN to standardowe remedium.

FIG. 04 – REKURENCJA I BRAMKI

RNN rozwinięty w czasie; LSTM z układem bramek

RNN rozwinięty w czasie i komórka LSTM z bramkami RNN t−1RNN tRNN t+1 h(t−1)→h(t)→ forgetinputcell+output addytywna ścieżka komórkiniesie gradient dalej niż zwykła rekurencja
Górna część pokazuje oś czasu, a dolna wnętrze komórki. To dwa poziomy opisu, dlatego są w osobnych prostokątach.

ht = tanh(Wxt + Uht−1 + b) – LSTM dokłada ct z bramkami f/i/o

Wejściesekwencje krótkie, sygnały, baseline NLP
Kosztsekwencyjny, nie równoległy jak atencja
Użyj gdystan ma być mały i tani, nie długi kontekst
Krewni liniowiRWKV-7 „Goose” (2025, uogólniona reguła delty, stały stan i stały koszt kroku); wcześniej RetNet (2023, mechanizm retencji) i Hyena (2023, długie sploty z bramkowaniem) – dziś głównie tło historyczne.

Pułapka: bramki nie gwarantują pamięci. Długi stan + mało danych + zła inicjalizacja, a sieć i tak zapomni.

FIG. 05 – SERCE CAŁEGO LABU

Atencja Q/K/V liczy, które wcześniejsze słowa są ważne

Atencja QKV do bloku Attention i wyjście query ×8key ×2 (GQA)value ×2 softmax(QKᵀ/√d)V×H głów • maska causal wyjście • projekcja Wᴼ
Osiem strzałek od Q do dwóch bloków K/V pokazuje całą ideę GQA: współdzielenie widać na rysunku, nie tylko w podpisie.

head = softmax(QKᵀ/√d)V – cache / tok / warstwę: 2·Hkv·d·bajt; całość × L × S × batch

MHAH par K/V – 100% cache, jakość ref.
GQAG grup – udział = Hkv/Hq cache (np. 64Q/8KV → 12,5%), wybór domyślny; przykład GQA: Qwen3.8.
MLA; pokrewne: CSAwektor latentny (dc+d_rope) – ≈7% cache MHA-32×d128 (ilustr.); dziś CSA/CSA2, DSA.

Pułapka: FlashAttention to algorytm, GQA to architektura. Łączy się je, nie wybiera zamiennie (wzór → 13.2).

FIG. 06 – POZA TRANSFORMEREM

SSM trzyma stan zamiast pełnej macierzy; MoE włącza wybranych ekspertów

SSM ze stanem selektywnym i MoE z routerem top-2 SSM • MambaMoE • top-2 z 4 xselekcjay router
SSM pokazujemy jako linię stanu z furtką, a MoE jako router ze strzałkami top-k. To dwa różne sposoby oszczędzania: na długości kontekstu i na liczbie parametrów.

SSM klasyczny: h′ = Ah + Bx. Mamba (S6): ht = Āt(x)ht−1 + B̄t(x)xt – Δ,B,C selektywne (funkcje wejścia), tylko rekurencja/scan. MoE: y = Σi∈top-k softmax(g)i·Ei(x)

SSM użyj gdykontekst 100k+ ma być tani; audio, genomika
MoE użyj gdychcesz 100B wiedzy kosztem 20B na token (ilustr.)
Mamba-2/3Mamba-2 (2024, dualność przestrzeni stanów (SSD), trening 2–8× szybszy od Mamba-1); Mamba-3 (03.2026, praca 2603.15569, stan zespolony i wariant MIMO) – stan stały, więc czysty układ słabo wyławia detal; hybryda z atencją (np. 5 warstw liniowych + 1 pełna) przywraca dokładność.
Cenamłodszy ekosystem; routing bywa niestabilny

Pułapka: MoE to nie „8 modeli”. Bez równoważenia obciążenia jeden ekspert robi wszystko, reszta śpi.

FIG. 06b – HYBRYDY I PREDYKCJA WIELO TOKENOWA (ILUSTRACYJNIE)

Hybrydy: warstwy SSM z transformerem i przewidywanie kilku tokenów naraz

Hybryda łączy warstwy SSM (liniowy stan, tani długi kontekst) z warstwami atencji (dokładne wiązanie dalekich zależności). Typowy układ przeplata bloki SSM z kilkoma warstwami atencji, aby koszt rósł wolniej niż w czystym transformerze. MTP uczy przewidywania kilku kolejnych tokenów naraz zamiast jednego. Dekodowanie spekulacyjne dobiera mały układ roboczy (draft), który proponuje ciąg tokenów, a duży układ jedynie go weryfikuje (draft+verify). Zaakceptowane tokeny są przyjmowane wsadowo, a odrzucone poprawia weryfikator w jednym dodatkowym przebiegu.

Proporcje bywają różne: 3 warstwy liniowe + 1 z atencją (Qwen3.8-Flash-Next: 48 warstw w układzie 12×(3×GDN + 1×QSA)); 5 warstw liniowych + 1 pełna w badaniach nad Mamba-3; 1:3 w układzie 7B i 1:11 w układzie 80B MoE (dane ilustr. proporcji). Okno przesuwne (SWA, ang. Sliding Window Attention) trzyma tylko ostatnie W tokenów w buforze kroczącym (rolling buffer) zamiast całego kontekstu. Rzadka atencja natywna (NSA, ang. Native Sparse Attention) dokłada gałąź ściskającą i wybierającą obok okna, a atencja na poziomie głów (HSA, ang. Head-wise Sparse Attention) miesza w tej samej warstwie głowy pełne z głowami okiennymi, więc każda warstwa zachowuje wgląd w całość.

Blok generyczny, bez marek. Parametry deklarowane, nie pomiar harnessu.

FIG. 06c – DYFUZJA TEKSTU (ILUSTRACYJNIE)

Model dyfuzyjny poprawia szkic równolegle, nie słowo po słowie

Klasyczny dekoder dopisuje po jednym tokenie od lewej do prawej. Model dyfuzyjny (diffusion LM) zaczyna od zamaskowanego szkicu i odsłania wiele pozycji naraz w kilku krokach odszumiania (denoising). Punkty odniesienia: LLaDA-8B (02.2025, atencja dwukierunkowa, 2,3T tokenów) oraz iLLaDA-8B (06.2026, 12T tokenów); wdrożenia: Mercury Coder Mini ok. 1109 tok./s na H100, Mercury 2 ok. 1009 tok./s (deklaracje producenta, pomiar Artificial Analysis). Liczby przepustowości jako dane ilustracyjne formatu; parametry deklarowane, nie pomiar harnessu.

Pułapka: szybkość nie znaczy wierności. Równoległe odsłanianie wymaga dobrania liczby kroków, inaczej na długich odpowiedziach spójność cierpi.